B12 vitamini

b12 vitamini , vücutta bir çok hayati fonksiyona yardımcı olan, suda çözünebilen vitamindir. Sinir sistemini sağlıklı tutmak , DNA ve kırmızı kan hücrelerinin üretilmesine sağlamak gibi fonksiyonlar için gereklidir. Doğal olarak bir çok gıda içerisinde bulunan b12 vitamini en çok et ve süt ürünleri gibi hayvansal gıdalarda bulunmaktadır.  

B12 faydaları

Kırmızı kan hücrelerinin üretimine yardımcı olur ve anemiyi önler

b12 kırmızı kan hücrelerini oluşmasına yardımcı olur. b12 eksikliği , kırmızı kan hücrelerinin düzgün gelişimini engeller ve oluşumu azaltır.

Sağlıklı kırmızı kan hücreleri küçük ve yuvarlaktır. B12 eksikliğinde kan hücreleri daha büyük ve oval şekilli olur.

Şekilsiz ve iri kırmızı kan hücreleri kemik iliği ile kan dolaşımı arasında yeterince geçiş yapamaz ve megaloblastik anemiye neden olur.

Megaloblastik anemide kırmızı kan hücreleri doku ve organlara yeterince oksijen taşıyamaz. Yorgunluk ve halsizlik gibi sorunlara neden olur.

Doğum kusurlarını önler

Sağlıklı bir hamilelik için yeteri miktarda b12 vitamini alınmalıdır.

Araştırmalara göre fetüs beyin ve sinir sisteminin düzgün gelişimi için anneden yeterince b12 vitamini almaya ihtiyacı vardır.

Yapılan bir araştırmaya göre 250mg dan daha düşük seviyeye sahip hamilelerin doğumlarda Doğum kusurları görülme oranı normal seviye b12 vitamini olanlara göre 3 kat daha fazladır. B12 seviyesi 150 mg altına düştüğünde doğum kusurları 5 kat artmaktadır.

Kemik sağlığını korur ve osteoporoz u önler

2500 yetişkin üzerinde yapılan çalışmalarda b12 eksikliği olan kişilerde düşük kemik mineral yoğunluğu tespit edilmiştir. [1]

Düşük kemik minerali yoğunluğu , zamanla kemiklerin narin ve kırılgan olmasına neden olur, ayrıca osteoporoz riskini artırır.

Makula dejenerasyonu riskini düşürür

Makula dejenerasyonu, sarı nokta hastalığı olarak bilinen göz hastalığıdır. Yeterli miktarda b12 vitamini almak bu hastalığın oluşmasını engelleyebilir.

40 yaş ve üzeri 5000 kadın üzerinde yapılan araştırmada b12 vitamini ile birlikte folik asit ve b6 vitamini alımının makula dejenerasyonu riskini düşürdüğü sonucuna varılmıştır.

Ruh halini değiştirir ve depresyonu engeller

B12 vitamini ruh halinizi düzeltebilir.

B12 vitamini mutluluk hormonu olarak bilinen seratonin sentezlenmesini sağlar. B12 eksikliği seratonin üretiminin azalmasına ve depresif bir ruh haline neden olabilir.

Yapılan bir araştırmaya göre b12 eksikliği depresyon riskini 2 kat arttırmaktadır.

Beyin sağlığını korur

Özellikle ileri yaştaki kişilerde yaşanan hafıza kaybı b12 vitamini eksikliği ile ilişkilendirilmiştir.

Kalp sağlığı

B12 eksikliği homosistein seviyesini arttırmaktadır. Yüksek homosistein seviyesi kalp hastalıkları ile bağlantılıdır.

Araştırmalar gösteriyor ki b12 seviyesinde artış homosistein seviyesini dolayısıyla kalp hastalıklarını azaltmaktadır. [2]

Ancak b12 takviyelerinin bu konuda etkili olduğunu gösteren herhangi bilimsel kanıt mevcut değildir.

Saç, deri ve tırnak sağlığı

Yeterli miktarda b12 vitamini saç deri ve tırnak oluşumunda gereklidir.

B12 eksikliği , hiperpigmentasyon, tırnak rengi değişikliği, saç değişiklikleri, vitiligo ve açısal stomatit gibi çeşitli dermatolojik semptomlar gösterebilir.

B12 eksikliği

b12 eksikliği en çok rastlanan vitamin eksikliklerindendir. En büyük nedeni sağlıksız beslenmedir. Hayvansal ürün tüketmeyen ( vegan ) kişilerde sık rastlanır.

B12 vitamini eksikliği neden olur

b12 eksikliğinin iki ana nedeni vardır.

  • Birincisi yetersiz beslenme : beslenme alışkanlıkları içerisinde b12 vitamini içeren gıdaların az olması.
  • İkincisi : vücudun yemeklerden b12 vitaminini alamamasıdır.

b12 eksikliği belirtileri

  • Soluk cilt – b12 eksikliği kırmızı kan hücrelerinin üretimini etkiler. Dolaşımdaki kırmızı kan hücrelerinin sayısı az olduğundan cilt soluk gözükür.
  • Halsizlik ve yorgunluk –halsizlik ve yorgunluk b12 eksikliğinin en yaygın belirtilerindendir. B12 eksikliği yeterince kırmızı kan hücresi oluşmasını engeller. Kırmızı kan hücreleri eksik olduğu için tüm vücuda yeterince oksijen taşıyamaz ve bu durum yorgun ve halsiz hissetmeye neden olur.
  • Sinir hasarları – en ciddi b12 eksikliği sorunu sinir hasarıdır. B12 vitamini miyelin üretimine yardımcı olur. miyelin yalıtkandır. Sinir sitemini sararak izole eder ve korur. B12 eksikliğinde miyelin farklı şekilde üretilir ve sinir sistemi düzgün çalışamaz. En yaygın belirtisi parestezidir. Eller ve ayaklarda igne batıyormuş hissi oluşur.
  • Hareketlerde bozulma – b12 eksikliğinden kaynaklı sinir hasarları tedavi edilmezse yürüme şekli ve hareketlerde değişikliklere neden olabilir. Denge ve koordinasyonu engelleyerek düşmeye daha meyilli hale getirebilir. Bu belirti daha çok ileri yaştaki 60 + kişilerde görülür. [3] Ayrıca genç yaşta ancak tedavi edilmemiş b12 eksikliklerinde görülebilir.
  • Glossit ve Ağız ülserleri – eğer glossit varsa dilin rengi ve şekli değişir. Daha kırmızı , şişkin ve acılı olur. Acı hissi konuşma ve yemek yemek şeklinin değişmesine neden olur. ayrıca b12 eksikliği ağız ülseri ( aft ) oluşmasına neden olabilir.
  • Nefes darlığı ve baş dönmesi – b12 eksikliği olan kişiler özellikle kendilerini yorduklarında nefes darlığı ve baş dönesi problemi yaşayabilirler. Bunun nedeni kırmızı kan hücrelerinin yeterince oksijen taşıyamamasıdır.
  • Görüş bozukluğu  – b12 eksikliğinin neden olduğu rahatsızlıklardan biri bulanık ve rahatsız görmektir. Bu durum b12 eksikliğinden kaynaklı sinir hasarının optik sinirleri etkilemesiyle oluşur. [4] Sinirlerde oluşan hasar gözlerden beyine giden sinyallerin bozulmasına neden olur. bu duruma optik nöroterapi denir.
  • Depresyon – b12 eksikliğinin, depresyon ve bunama gibi zihinsel sorunlarla ilişkisi tespit edilmiştir. [5] Teoriye göre düşük b12 vitamini homosistein seviyesinin artmasına neden olur. Yüksek homosistein beyin dokularının zarar görmesine neden olarak beyine gelen ve beyinden giden sinyallerin bozulmasına neden olur. Yapılan çalışmalarda b12 takviyesi ile bu durumun düzeltilebildiği saptanmıştır. Not: depresyon ve bunamanın bir çok nedeni olabilir.
  • Yüksek ateş – çok nadir bir durum olmasına rağmen b12 eksikliği yüksek ateşe neden olabilir. Bu durum tam olarak anlaşılamamıştır. Ancak doktorlar, bazı yüksek ateş vak’alarının b12 eksikliğinin tedavisi ile giderildiğini rapor etmişlerdir.

B12 vitamini eksikliği tedavisi

B12 eksikliğinin en çok görüldüğü kişiler hayvansal gıdaları az tüketen kişilerdir. Vejetaryen yada veganlarda çok sık rastlanır.

B12 eksikliği vitamin içeriği yüksek gıdalar tüketilerek kolayca giderilebilir.

Orta derecedeki vitamin eksikliklerinde ağızdan alınan takviyelerle b12 eksikliği tedavisi gerçekleştirilir.

İleri dereceki ve emilim probleimi kaynaklı b12 vitamini eksikliğinde iğne ile vitamin  takviyesi yapılmalıdır.

B12 nelerde bulunur

B12 genel olarak hayvansal gıdalarda bulunur. Mideye ,karaciğer, et,balık,yengenç en iyi kaynaklardır.

En yüksek b12 vitamini kaynakları :

Sıra Kaynak 100 gramındaki B12 miktarı (mcg) Günlük ihtiyacın %
1 İstridye 98,9 4120
2 Karaciğer 85,7 3571
3 Uskumru 19 792
4 Kral yengeci 11,5 479
5 Tuna (tonbalığı) 10,9 453
6 Sığır eti 7,5 314
7 tofu peyniri 1,5 60
8 Yumurta 1,1 46
9 Hindi 0,9 36
10 Düşük yağlı süt 0,5 22
B12 nelerde bulunur, faydaları nelerdir.
B12 nelerde bulunur

Related Posts

Add Comment